Թուրքիայի կրիպտո հայերը Previous Article
Psixoloji müharibənin nüanslarıNext Article
Breaking News

Avrasiya Təhlükəsizlik və Strateji Araşdırmalar Mərkəzi

Սերժ Սարգսյանի «Խաղաղության» վերաբերյալ հայտարարությունը ինչպես Հայաստանում, այնպես էլ Ադրբեջանում պատճառ է դառնում մի շարք հարցերի առաջացմանը (Վերլուծական)

Line Spacing+- AFont Size+- Print This Article
Սերժ Սարգսյանի «Խաղաղության» վերաբերյալ հայտարարությունը ինչպես Հայաստանում, այնպես էլ Ադրբեջանում պատճառ է դառնում մի շարք հարցերի առաջացմանը (Վերլուծական)

Հաթամ Ուլուխանլը, Քաղաքական գիտությունների դոկտոր, Եվրասիայի Անվտանգության եւ Ռազմավարական հետազոտությունների Կենտրոնի նախագահ:

/14/2009
http://www.irevan-az.com/Default.asp
Արտաքուստ այնպիսի տպավորություն է ստեղծվում, որ Հայաստանի նախագահ Սերժ Սարգսյանը վերջին մի քանի ամիսներում ձեռք քաշելով Ադրբեջանի ու Թուրքիայի դեմ ավանդական քաղաքականությունից, «բազեներ» ճակատից «աղավնիների» ճակատն անցնելու է պատրաստվում: Սակայն դա Սարգսյանի քաղաքական պատկերանկարին ու կարիերային բոլորովին հակառակ մի դեպք է: Այնպես որ, իր ողջ քաղաքական կյանքում Ադրբեջանի եւ Թուրքիայի անգութ թշնամու պես անուն հանած Սարգսյանի իշխանության գագաթնակետում եղող ժամանակ նման «շրջադարձ» կատարելը ինչպես Հայաստանում, այնպես էլ Ադրբեջանում պատճառ է դառնում մի շարք հարցերի առաջացմանը:

Թուրքիայի հետ ֆուտբոլային խաղը պատրվագ դարձնելով 100-ամյա վրեժն ու ոխը մոռացող, Թուրքիայի ոչ փոխադարձ հայկական սիրուն չպատասխանող Հայաստանը հանկարծակի իրեն քիչ մնա այս երկրի ծոցը նետելը որոշ գաղտնի պայմանավորվածությունների լինելու հավանականությունն է մեջտեղ բերում:
Թուրքիայի նախագահ Աբդուլլահ Գյուլն էլ ետին պլան նետելով Հայաստանի հանդեպ Թուրքիայի իրականացրած ավանդական քաղաքականությունը, մինչեւ Հայաստանի «ոտքը» գնալը, ֆուտբոլային խաղում «սիրահարների հանդիպումը» հիմնականում արտասահմանյան հետախուզական օրգանների հսկողության տակ եղող Թուրքական մամուլում լուրջ ռեզոնանս է ստեղծել, Գյուլի այցը բարձր է գնահատվել: Այս մամուլի՝ Թուրքիայի հասարակական կարծիքի շփոթության մեջ գցելու հետ մեկտեղ, միեւնույն ժամանակ աշխատում են ինչ գնով էլ լինի լռեցնել ազգային շահերին ու ազգային արժանիքներին կարեւորություն տվող ազգային մամուլը:
Այցից հետո Գյուլի արած հայտարարության մեջ Հայաստանի սահմանային դռների բացելու եւ այսպես կոչված ցեղասպանության հարցի չքննարկելը նշելը, ամբողջովին տակնուվրա է արել հայ հասարակական կարծիքի բոլոր հույսերը: Դրանից բացի Գյուլի՝ Լեռնային Ղարաբաղի հարցի վերաբերյալ Սարգսյանի հետ հանդիպման մասին նշելը, համբերության բաժակը լցնող վերջին կաթիլն է եղել: Սարգսյանի դեմ հնչվող պահանջներում սկսեցին հարցնել թե «հանուն ինչի՞» է կատարվում Թուրքիայի հետ հարաբերություններում այս մերձեցումը: Իսկ պաշտոնական Երեւանի այս հայտարարությունը չհերքելն ու չհաստատելը Գյուլի իրավացի լինելն է ցույց տալիս:
Ռադիկալ հայերի կարծիքով Թուրքիան Լեռնային Ղարաբաղի հարցում երբեք չի կարող միջնորդի դեր կատարել եւ ԵԱՀԿ-ի Մինսկի խումբն այսօրվա դրությամբ կողմերի մեջ միջնորդությունն ապահովող ամենաիդեալ մի մեխանիզմ է:
Սարգսյանի, Ադրբեջանի Լեռնային Ղարաբաղ դրամամիջոց ներդնելը եւ հայերի սրանից հետո Ադրբեջանի կազմում մնալու-չմնալու վերաբերյալ կայացվելիք որոշման մասին հայտնելուց հետո, նախ, այսպես կոչված ԼՂՀ-ի վարչապետ Արա Հարությունյանը դրա կատակ լինելն է հայտնել, իսկ հետո «նախագահ» Բակո Սահակյանն էլ բացարձակ կերպով հայտնել է դրա անհնարին լինելը: Հայկական մամուլում այս հարցը լրջորեն քննարկվել է, Սարգսյանի դեմ «սեւ PR» կոմպանիա է սկսվել եւ հատկապես Դաշնակցությունն ու մյուս ազգայնամոլ խմբերն են եղել այդ գործի դրոշակակիցները:
Այս հայտարարության վերաբերյալ հաղորդել են նաեւ կառավարությանն ավելի մոտ կանգնած «Հայոց աշխարհ» թերթն ու Մեդիամաքս լրատվական գործակալությունը: Երկրում այս կապակցությամբ լուրջ անհանգստության վիճակը տեսնող կառավարությունը ադրբեջանական մամուլի կողմից այդ լուրի չափազանցեցնելը նշելով հանդերձ իրեն մոտ եղող լրատվամիջոցների էլ նույն լուրը հայտնելը բացատրել չի կարողացել: Իսկ Սարգսյանի միեւնույն ժամանակ Թուրքիայի կողմից վաղուց պահանջվող՝ ցեղասպանության վերաբերյալ պատմաբանների հանձնաժողովի ստեղծման հնարավոր լինելը հայտնելը ազգամոլներին շոկի մեջ է գտել: Այնպես որ, վերջին 100 տարվա ընթացքում այսպես կոչված ցեղասպանության հետ կապված քիչ մնա «Անտարկտիդայում» էլ նման հաջողությամբ ագիտացիայով ու պրոպագանդայով զբաղվող Հայաստանի կառավարության հանկարծակի այդ հարցը քննարկման հանելը ինքնին ցեղասպանության հավակնության համոզիչ լինելը 50 % պակասեցնում է: Մինջեւ այժմ ցեղասպանության հավաստիությունը որպես Հիսուս Քրիստոսի խոսք, առանց կասկածանքի ընդունող, դրան կասկածանքով նայողներին քիչ մնա անհավատության մեջ մեղադրող ազգայնամոլներն էլ են Սարգսյանի վերջին հայտարարությունից հետո իրենց կողմորոշումը կորցրել: Հետաքրքիրն այն է, որ առաջնային ճակատում պայքար մղող հայկական սփյուռքը «մեռելային անդորրության» է մատնվել: Սակայն ամենայն հավանականությամբ ինչպես երկրի ներսում, այնպես էլ սփյուռքում Սարգսյանին ծանրակշիռ պատասխան է տրվելու: Հակառակ դեպքում Հայաստանի վերջին 100-ամյա պրոպագանդայի պրոցեսի «օճառի պղպճակներից» բացի ոչինչ չլինելը ամենակարճ ժամանակում հայտնի է դառնալու հայ հասարակությանը, սփյուռքին ու աշխարհին: Այդ ժամանակ Թուրքիային այսպես կոչված ցեղասպանության հարցում մեղադրող Եվրոպական երկրների խորհրդարանների ընդունած որոշումների որքան էթիկ լինելու հարցը ի հայտ է գալու:
Որոշ հայ աղբյուրները Սարգսյանի այսպիսի «անխելք» քայլերը, նախագահական ընտրություններից հետո երկրում լեգիտիմության պրոբլեմ ապրելու պատճառով, աշխատում են գոնե տարածաշրջանում եւ միջազգային ասպարեզում իրենց ընդունել տալու ձգտումով բացատրել:
Իսկ մյուս աղբյուրները Թուրքիայի եւ Ադրբեջանի հանդեպ Հայաստանի քաղաքականության մեջ այս փոփոխությունների սկսվելու գործում Ռուսաստանի դերն են շեշտում: Սակայն Ռուսաստանի այս քայլերը կատարելու պատճառը ցույց տվող փաստարկներն իրենց չեն արդարացնում: Թուրքիայի եւ Ադրբեջանի հետ Հայաստանի հարաբերությունների լավանալը նրան ավտոմատիկ կերպով հեռացնում են Ռուսաստանի ուղեծրից: Վերջին ժամանակներս Ռուսաստանի «պողպատով ու արյունով» Հարավային Կովկաս ետ վերադառնալու ձգտումը կասկածի տակ է առնում այս հավակնության լուրջ լինելը: Հատկապես էներգակիրների Ռուսաստանը շրջանցող ճանապարհներով համաշխարհային շուկա հանելուն դեմ եղող ռուսական կառավարության Ադրբեջանի հանդեպ ճնշման միջոցից նման ձեւով հանգիստ ձեռք քաշելն էլ համոզիչ չէ:
Մինսկի խմբի ամերիկացի համանախագահ Մեթյու Բրայզայի ԲԲՍ-ի ռուսական սերվիսին տված հարցազրույցում Լեռնային Ղարաբաղի հարցի Ադրբեջանի տարածքային ամբողջականության շրջանակներում լուծվելը եւ Հայաստանի Ադրբեջանի տարածքային ամբողջականության ճանաչելու անհրաժեշտության հայտնելն էլ հայ ազգայնամոլներին համբերությունից հանել է: Հայաստանի արտաքին քաղաքականության հարցերում լուրջ զիջման գնալը ցույց տվող ազգայնամոլները զայրույթով հայտնում են այդ ասպարեզում ուղղումներ կատարելու անհրաժեշտությունը: Դրան զուգընթաց Ռուսաստանի ԱԳՆ ղեկավար Սերգեյ Լավրովը ղարաբաղյան հարցի վերաբերյալ համաձայնություն ձեռք չբերվելը հայտնելը Հայաստանում բոլորովին էլ գոհունակությամբ չի ընդունվել: Իրոք, որ վերջին ջամանակներս Հայաստանում ու տարածաշրջանում կատարվող դեպքերը մի թվատախտակի վրա տեղավորելիս Հայաստանի համար ոչ մի լավ բան չի սպասվում: Սակայն դա իրականում այդպես՞ է: Կախարդական մահակ դիպածի նման «բազե» Սարգսյանի միանգամից «աղավնի» դառնալը հնարավո՞ր է արդյոք: Տարածաշրջանում մոտ ու միջին ժամանակներում հավասարակշռությունը խախտել կարողացող դեպքերի հիմքն է դրվում, սակայն այդ փաստարկների ինչից բաղկացած լինելը հասարակական կարծիքից գաղտնի է պահվում:
Բոլոր դեպքերում տարածաշրջանում իրավիճակը կարող է կարեւորագույնս ձեւով փոխվել: Ադրբեջանը պետք է աշխատի համաքայլ գնալ այդ դինամիզմին, եթե հնարավոր է, աշխատել ղարաբաղյան պրոբլեմի լուծման հնարավոր ճանապարհների ուղղությամբ, Հայաստանին քաղաքական ու տնտեսական ասպարեզում ճնշում գործադրելու միջոցներ փնտրել, տագնապով հետեւել Թուրքիայի եւ Հայաստանի հարաբերությունների մոտեցմանը, պետք է աշխատել, որպեսզի երկու երկրների միջեւ սահմանային դուռը չբացվի: Տարածաշրջանում եւ միջազգային ասպարեզում կատարվող դեպքերը պատրանքի նման երեւալով չպետք է խաբի Ադրբեջանին: Դեպքերին սառնասրտորեն վերաբերվելը կարեւոր պայման է:

0 Comments

No Comments This Article Has No Comments Yet

Sorry, either someone took all the comments and ran away or no one left any in the first place !

But You can be first to leave a comment !

Leave Your Comment

Your email address will not be published. Required fields are marked *

Bey. münasibətlər

Avrasiya Təhlükəsizlik və Strateji Araşdırmalar Mərkəzi Türkiyənin Məhməd Akif Ərsoy və Isparta Tətbiqi Elmlər Universitetində “Ermənistanın işğalçılıq siyasəti: region və beynəlxalq təhlükəsizlik problemləri” adlı sempozium təşkil edəcək

Avrasiya Təhlükəsizlik və Strateji Araşdırmalar Mərkəzi Türkiyənin Məhməd Akif Ərsoy və Isparta Tətbiqi Elmlər Universitetində “Ermənistanın işğalçılıq siyasəti: region və beynəlxalq təhlükəsizlik problemləri” adlı sempozium təşkil edəcək   0

Azərbaycan Respublikasının Prezidenti yanında Qeyri-Hökumət Təşkilatlarına Dövlət Dəstəyi Şurasının 2019-cu il 1-ci qrant müsabiqəsinin nəticələrinə görə Avrasiya Təhlükəsizlik və Strateji Araşdırmalar Mərkəzi Türkiyənin Burdur şəhərində yerləşən Məhməd Akif Ərsoy və [...]


Azərbaycan Respublikasının Prezidenti yanında Qeyri-Hökumət Təşkilatlarına Dövlət Dəstəyi Şurasının maliyyə dəstəyi ilə hazırlanıb.

Son Xəbərlər

Avrasiya Təhlükəsizlik və Strateji Araşdırmalar Mərkəzi Türkiyənin Məhməd Akif Ərsoy və Isparta Tətbiqi Elmlər Universitetində “Ermənistanın işğalçılıq siyasəti: region və beynəlxalq təhlükəsizlik problemləri” adlı sempozium təşkil edəcək

Avrasiya Təhlükəsizlik və Strateji Araşdırmalar Mərkəzi Türkiyənin Məhməd Akif Ərsoy və Isparta Tətbiqi Elmlər Universitetində “Ermənistanın işğalçılıq siyasəti: region və beynəlxalq təhlükəsizlik problemləri” adlı sempozium təşkil edəcək   0

read more
Sokaklardan İktidara: Paşinyan Hükümeti

Sokaklardan İktidara: Paşinyan Hükümeti   0

read more
Uşaqların əyləncə hüquqları

Uşaqların əyləncə hüquqları   0

read more
Uşaq hüquqlarının məkana və zamana görə formalaşması

Uşaq hüquqlarının məkana və zamana görə formalaşması   0

read more
Uşağın yaş-inkişaf xüsusiyyətləri və təbii hüquqlarının əsasları

Uşağın yaş-inkişaf xüsusiyyətləri və təbii hüquqlarının əsasları   0

read more
Uşaq hüquqlarının fəlsəfi əsasları

Uşaq hüquqlarının fəlsəfi əsasları   0

read more
Hüquq fəlsəfəsi seriyasından  Altıncı     yazı	  Uşaq hüquqlarının fəlsəfəsi

Hüquq fəlsəfəsi seriyasından Altıncı yazı Uşaq hüquqlarının fəlsəfəsi   0

read more
Hüquq fəlsəfəsi seriyasından  Beşinci  yazı  Uşaq hüquqlarının fəlsəfəsi

Hüquq fəlsəfəsi seriyasından Beşinci yazı Uşaq hüquqlarının fəlsəfəsi   0

read more
Hüquq fəlsəfəsi seriyasından İnsan hüquqlarının əsasları   Dördüncü yazı

Hüquq fəlsəfəsi seriyasından İnsan hüquqlarının əsasları Dördüncü yazı   0

read more
Hüquq fəlsəfəsi seriyasından İnsan hüquqlarının əsasları

Hüquq fəlsəfəsi seriyasından İnsan hüquqlarının əsasları   0

read more
Hüquq fəlsəfəsi seriyasından İnsan hüquqlarının  əsasları

Hüquq fəlsəfəsi seriyasından İnsan hüquqlarının əsasları   0

read more
Hüquq fəlsəfəsi seriyasından İnsan hüquqlarının əsasları

Hüquq fəlsəfəsi seriyasından İnsan hüquqlarının əsasları   0

read more
Ermənistanın KİV-də Azərbaycanla bağlı verilən informasiyaların monitorinqi

Ermənistanın KİV-də Azərbaycanla bağlı verilən informasiyaların monitorinqi   0

read more
Fransa-Dağlıq Qarabağ problemi: vasitəçiyin iflası

Fransa-Dağlıq Qarabağ problemi: vasitəçiyin iflası   0

read more
Qondarma DQR-in tanınması: Nalbandyanın bəyanatı barədə

Qondarma DQR-in tanınması: Nalbandyanın bəyanatı barədə   0

read more
Lapşin, Dilqəm, Şahbaz: insan haqları bəşəridirmi? 

Lapşin, Dilqəm, Şahbaz: insan haqları bəşəridirmi?    0

read more
Liparityanın xatirələrində Qarabağ müzakirələri 

Liparityanın xatirələrində Qarabağ müzakirələri    0

read more
Coğrafiyaçı Sərkisyan və ekoloq Abraamyanın “çay” söhbəti 

Coğrafiyaçı Sərkisyan və ekoloq Abraamyanın “çay” söhbəti    0

read more
Ermənistanın miqrasiya problemi: ermənilər niyə köçür?

Ermənistanın miqrasiya problemi: ermənilər niyə köçür?   0

read more
Ermənistanda parlament seçkiləri ərəfəsində yeni dinamiklər, Çarukyan geri dönür?

Ermənistanda parlament seçkiləri ərəfəsində yeni dinamiklər, Çarukyan geri dönür?   0

read more

Arxiv

Avqust 2019
Be Ça Ç Ca C Şb B
« Sen    
 1234
567891011
12131415161718
19202122232425
262728293031